Home / Κοινωνία / Τα δηλητήρια στα σπλάχνα της ελληνικής γης

Τα δηλητήρια στα σπλάχνα της ελληνικής γης

 Η πρόσφατη τραγωδία της οικογένειας των Ρώσων τουριστών και οι κίνδυνοι που παραμονεύουν και πρέπει να γνωρίζουμε

Γράφει η ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΥ

Η οικογένεια των Ρώσων τουριστών προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο του Ηρακλείου Κρήτης στις αρχές Ιουλίου. Φτάνοντας στο ξενοδοχείο όπου θα διέμεναν στην περιοχή της Χερσονήσου, η 41χρονη μητέρα έπεσε νεκρή μπροστά στα έντρομα μάτια των δύο ανήλικων παιδιών της, ενώ λίγες ώρες αργότερα ο 45χρονος σύζυγός της μεταφερόταν σε καταστολή στην Εντατική του ΠΑΓΝΗ με πολυοργανική ανεπάρκεια.

Σύμφωνα με τους γιατρούς του νοσοκομείου, το άτυχο ζευγάρι είχε προσβληθεί από θανατηφόρα τοξίνη, εξαιτίας της κατανάλωσης δηλητηριωδών μανιταριών στην πατρίδα τους, δύο ημέρες πριν ταξιδέψουν προς την Ελλάδα.

Αν και στη χώρα μας αυτού του είδους οι δηλητηριάσεις δεν είναι ευτυχώς συνηθισμένες, οι κίνδυνοι που παραμονεύουν στην ελληνική φύση είναι αρκετοί και ο μόνος τρόπος αντιμετώπισής τους είναι η σωστή ενημέρωση.

Χόρτα, βότανα και καλλωπιστικά φυτά, κουβαλούν δηλητηριώδεις επικίνδυνες ουσίες που μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο την υγεία μας ή ακόμη και την ίδια μας τη ζωή εφόσον βέβαια τα καταναλώσουμε ή κατά λάθος τα καταπιούμε, ενώ θα πρέπει να κρατάμε μακριά τους τα μικρά παιδιά και τα κατοικίδιά μας.

Άμεση αντίδραση

Εάν έχετε ακόμη και υπόνοια ότι εσείς ή κάποιος άλλος κατανάλωσε δηλητηριώδη χόρτα ή βότανα ή κατάπιε κατά λάθος τμήμα επικίνδυνου φυτού, αμέσως μόλις παρατηρήσετε ύποπτα συμπτώματα πηγαίνετε στο κοντινότερο νοσοκομείο. Πολύτιμη βοήθεια μπορεί να σας προσφέρει και το Κέντρο Δηλητηριάσεων, γι’ αυτό καλό θα είναι να έχετε πάντα αποθηκευμένο τον τηλεφωνικό αριθμό 210 7793777 στις συσκευές των τηλεφώνων σας.

Δύο είδη μανιταριών, χόρτα και φυτά που μπορούν να επιφέρουν τον θάνατο ακόμα και με μια απλή επαφή

Χόρτα και βότανα που μυρίζουν… θάνατο

Εκτός απο τα μανιτάρια , στην Ελλάδα υπάρχουν και κάποια δηλητηριώδη χόρτα και βότανα, τα οποία εάν καταναλωθού απο ανθρώπους ή κατοικίδια μπορεί να προκαλέσουν απο βαριά δηλητηρίαση μέχρι και θάνατο. Τα πιο επικίνδυνα απο αυτά είναι:

  • Το διαβολόχορτο
Διαβολόχορτο , Datura, τοξικό, δηλητηρίαση απο χόρτα
Το διαβολόχορτο( επιστ. ονομ.) Datura

Πριν από μερικά χρόνια, η ζωή επτά ανθρώπων στο Κουκάκι είχε διατρέξει σοβαρό κίνδυνο από την κατανάλωση δατούρας, γνωστής και σαν διαβολόχορτο. Τα δηλητηριώδη διαβολόχορτα είχαν ανακατευτεί με τα απολύτως ασφαλή βλήτα και πωλούνταν στη λαϊκή αγορά σαν βρώσιμα. Οι τρεις οικογένειες που τα έφαγαν είχαν οδηγηθεί σε νοσοκομεία των Αθηνών και κάποια από τα μέλη τους είχαν νοσηλευτεί επί μέρες σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας με συμπτώματα βαριάς δηλητηρίασης.

Το τοξικό διαβολόχορτο φυτρώνει κυρίως το καλοκαίρι ανάμεσα σε διάφορα κηπευτικά (όπως βλήτα, μπάμιες και άλλα) και απαιτεί προσοχή και γνώση για να το ξεχωρίσει ένα μη έμπειρο μάτι. Εάν δεν έχετε αυτές τις γνώσεις, τότε θα πρέπει να αποφεύγετε να μαζεύετε μόνοι σας χόρτα στην εξοχή και να τα καταναλώνετε.

  • Η δρακοντιά
Δρακοντιά ή φιδόχορτο δηλητηριώδη φυτά
Η δρακοντιά ή φιδόχορτο

Είναι γνωστή και σαν φιδόχορτο, φυτρώνει κατά κανόνα σε χαντάκια και στις άκρες των δρόμων ενώ αναδύει μία δυσάρεστη μυρωδιά αλλοιωμένου κρέατος. Όλα τα μέρη του φυτού είναι δηλητηριώδη και η επαφή με τα φύλλα του προκαλεί δερματικούς ερεθισμούς. Οι καρποί της, εάν καταναλωθούν οδηγούν σε πρήξιμο της γλώσσας, σπασμούς, εμετούς μέχρι και αναισθησία.

  • Ο μανδραγόρας
Μανδραγόρας αρχαίοι θρύλοι, απώλεια όρασης
Το φυτό Μανδραγόρας (επιστ. ον.Μανδραγόρας ο φαρμακευτικός ή Mandragora officinarum)

Ο μανδραγόρας φυτρώνει σε πετρώδεις περιοχές και σε ξερά χωράφια και έχει συνήθως λευκά-μωβ άνθη. Είναι ένα φυτό που το συνοδεύουν δεκάδες αρχαίοι θρύλοι, αποδίδοντάς του από μαγικές και αφροδισιακές ιδιότητες μέχρι παράνοια. Στην πραγματικότητα ο μανδραγόρας έχει εξαιρετικά επικίνδυνη τοξικότητα εάν καταναλωθεί απευθείας από τη γη. Η κατάποση της ρίζας του μπορεί να προκαλέσει από εμετό και απώλεια όρασης, μέχρι απώλεια συνείδησης, νάρκωση, καταστολή ή ακόμη και θάνατο.

  • Η πικραγγουριά
ΠΙΚΡΑΓΓΟΥΡΙΆ Ecballium elaterium επικίνδυνο φυτό
Πικραγγουριά (επιστ. ονομ). Ecballium elaterium. Η πικραγγουριά απελευθερώνει τοξικές ουσίες ακόμα και με μια μικρή επαφή όταν ο καρπός της είναι ώριμος

Τη συναντάμε σε πετρώδεις περιοχές και το χαρακτηριστικό της είναι οι κυλινδρικοί καρποί, που θυμίζουν μικροσκοπικά αγγούρια. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα επικίνδυνο φυτό που σε μικρές ποσότητες μπορεί να προκαλέσει σπασμούς και εμετούς, ενώ σε λίγο μεγαλύτερες να επιφέρει τον θάνατο. Απαιτεί μεγάλη προσοχή γιατί ακόμη και μια ελαφριά επαφή με τον καρπό του όταν είναι ώριμος, είναι ικανή να απελευθερώσει τον τοξικό χυμό του πάνω στο σώμα μας και να μας δημιουργήσει έντονο ερεθισμό ή μεγαλύτερα προβλήματα εάν πέσει στα μάτια ή στο στόμα μας.

  • Ο φλόμος
Φλόμος φυτό, με φλόμωσες
Φλόμος( επιστ. ονομ. Verbascum thapsus)

Πρόκειται για ένα βότανο πολύ συνηθισμένο στην Ελλάδα, ιδιαίτερα στις ορεινές περιοχές, το οποίο ένα επεξεργαστεί κατάλληλα έχει φαρμακευτικές ιδιότητες, ωστόσο δεν πρέπει επ’ ουδενί να καταναλώνεται χωρίς ιατρική παρακολούθηση. Τα φύλλα του βγάζουν ένα γαλακτώδη χυμό που έχει ναρκωτικές ιδιότητες και σε μεγάλες ποσότητες δρα σαν δηλητήριο.

Είναι χαρακτηριστικό ότι από τον φλόμο προέρχεται η φράση «με φλόμωσες» που σημαίνει «με ζάλισες», καθώς σε πολλές περιοχές της χώρας οι ψαράδες χρησιμοποιούν το τοξικό υγρό του φυτού σαν χημικό δόλωμα για να «ζαλίζουν» τα ψάρια.

 

Δεν… αγγίζουμε Muscaria και Phalloides

Τα άγρια μανιτάρια είναι μύκητες που υπάρχουν εν αφθονία στην ελληνική γη και τα περισσότερα από αυτά είναι βρώσιμα, απολύτως ασφαλή και συχνά σπάνια. Αξίζει να επισημάνουμε ότι στην περιοχή των Γρεβενών έχουν καταγραφεί περισσότερα από 2.500 είδη, εκ των οποίων περίπου τα μισά έχουν ταυτοποιηθεί, ενώ περισσότερα από 100 δεν έχουν βρεθεί πουθενά αλλού στα Βαλκάνια, ένα αποτελεί 1η πανευρωπαϊκή καταγραφή και ένα άλλο 1η παγκόσμια καταγραφή.

Το πρόβλημα με τα άγρια μανιτάρια είναι ότι δεν υπάρχουν κανόνες για να τα ξεχωρίσουμε σε βρώσιμα και δηλητηριώδη, εάν δεν έχουμε την εμπειρία και τις απαραίτητες γνώσεις. Κάθε χρόνο στην Ελλάδα καταγράφονται από 100 έως 140 περιστατικά δηλητηριάσεων από άγρια μανιτάρια, με τις πιο συχνές να οφείλονται σε δύο συγκεκριμένα είδη: τα βγαλμένα θαρρείς από παραμύθι muscaria και τα εμφανισιακά συνηθισμένα phalloides.

Τα δύο πιο επικίνδυνα μανιτάρια, muscaria και phalloides

Δηλητηριώδη μανιτάρια Muscharia
Μανιτάρια Muscharia
Δηλητηριώδη μανιτάρια , Phalloides
Μανιτάρια Phalloides

Τα συμπτώματα μπορεί να εκδηλωθούν από 2 έως 24 ώρες μετά την κατανάλωσή τους και περιλαμβάνουν εμετούς, διάρροιες, βραδυκαρδίες, υπνηλία, σπασμούς ακόμη και παραισθήσεις. Η τοξικότητα των επικίνδυνων μανιταριών, εάν δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως σε νοσοκομείο, μπορεί να οδηγήσει στον θάνατο, γι’ αυτό οι μόνες ασφαλείς λύσεις είναι είτε να προμηθευόμαστε εδώδιμα μανιτάρια από παραγωγούς, είτε άγρια από ανθρώπους που διαθέτουν τις αναγκαίες γνώσεις για την πιστοποίησή τους.

Μακριά από παιδιά και κατοικίδια

Εκτός από τα επικίνδυνα μανιτάρια, τα χόρτα και τα βότανα που υπάρχουν στην ελληνική γη, ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται και κάποια φυτά που συχνά τα έχουμε στο μπαλκόνι ή τον κήπο μας, ή άλλα, όπως οι πικροδάφνες, που βρίσκονται διάσπαρτα στους δρόμους.

Θα πρέπει να τονίσουμε ότι οι κίνδυνοι που ελλοχεύουν αφορούν κυρίως μικρά παιδιά σε ηλικίες που έχουν την τάση να βάζουν στο στόμα τους ό,τι τους τραβήξει την προσοχή, ή κατοικίδια ζώα, σκυλιά και γάτες, αν και αυτά χάρη στην οξυμένη όσφρησή τους, συνήθως αποφεύγουν τα τοξικά φυτά λόγω της μυρωδιάς που αναδύουν.

Κανένα φυτό από μόνο του δεν μπορεί να μας κάνει κακό, εάν εμείς δεν κάνουμε λάθος χρήση του.

  • Πικροδάφνη
Πικροδάφνη, δηλητηριώδες φυτά, επικίνδυνα φυτά
Πικροδάφνη(επιστημονική ονομασία Nerium oleander)

Η πικροδάφνη είναι ένα δηλητηριώδες φυτό και όλα της τα μέρη είναι επικίνδυνα εφόσον βέβαια τα καταπιεί άνθρωπος ή κατοικίδιο. Ακόμη και οι αναθυμιάσεις από το κάψιμο των ξύλων και των φύλλων της πικροδάφνης περιέχουν δηλητήριο και για τον λόγο αυτόν δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται σαν καυσόξυλα.

  • Ορτανσία, αράλια, κλίβια, σεφλέρα και στερλίτζια
Sterlitzia plant, στερλίτζια, φυτό πουλί του παραδείσου,
Το φυτό Sterlitzia που είναι και γνωστό ως” πουλί του παραδείσου”(επιστ. ον.Strelitzia reginae.)

Ναυτία, εμετό και διάρροια μπορεί να προκαλέσουν τα φύλλα και τα μπουμπούκια της ορτανσίας, όλα τα τμήματα της αράλιας, κλίβιας και της σεφλέρας καθώς και οι σπόροι της στερλίτζιας (γνωστής και σαν «το πουλί του παραδείσου»), εφόσον τα καταπιούμε εμείς ή τα κατοικίδιά μας.

 Τα τρία επικίνδυνα ψάρια  στους βυθούς των θαλασσών

Εκτός από την εξοχή, κίνδυνοι υπάρχουν και μέσα στη θάλασσα, με τη διαφορά ότι αυτοί δεν εντοπίζονται στην κατανάλωση των ψαριών αλλά στο τσίμπημά τους. Αν και οι περισσότεροι από εμάς έχουμε ταυτίσει τον θαλάσσιο κίνδυνο με τους καρχαρίες, η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν τουλάχιστον άλλα τρία ψάρια στις ελληνικές θάλασσες με τα οποία θα πρέπει να είμαστε προσεχτικοί.

Οι παρενέργειες από το δάγκωμα ή το κέντρισμά τους εξαρτώνται από την άμυνα του κάθε ανθρώπινου οργανισμού, αλλά σε κάθε περίπτωση θα πρέπει εάν διαπιστώσουμε ασυνήθιστα συμπτώματα να ζητήσουμε ιατρική βοήθεια.

  • Οι σμέρνες
Σμέρνα μοιάζουν με θαλάσσια φίδια, δαγκώνουν επικίνδυνα
Σμέρνα (επιστ. ον.Muraena helena). Η σμέρνα δαγκώνει δυνατά και επικίνδυνα

Οι σμέρνες δαγκώνουν δυνατά και επικίνδυνα! Ζουν μέσα σε βράχια, όχι πολύ μακριά από τις ακτές, μοιάζουν με θαλάσσια φίδια και το σκούρο καφέ χρώμα τους τις καθιστά δυσδιάκριτες. Τα δόντια τους είναι πολύ κοφτερά και μπορεί να προκαλέσουν ακόμη και ακρωτηριασμό στον άνθρωπο.

Πολύ προσεχτικοί πρέπει να είναι οι αυτοδύτες, ενώ οι ψαροτουφεκάδες θα πρέπει να ξέρουν ότι τα θηράματα που κουβαλάνε πάνω τους, είναι η μεγαλύτερη πρόκληση για τις σμέρνες.

Μόλις τον περασμένο μήνα στην περιοχή της Ελούντας στην Κρήτη, μία γυναίκα λίγο έλειψε να χάσει τα δάχτυλα του ενός χεριού της από δάγκωμα σμέρνας. Ευτυχώς οι γιατροί στο νοσοκομείο του Αγίου Νικολάου κατάφεραν να αποκαταστήσουν τη ζημιά και να γλιτώσουν τα δάκτυλα από τον ακρωτηριασμό.

  • Οι δράκαινες
Δράκαινα ψάρια,αλλεργικό σοκ
Δράκαινα(επιστ. ον. belone belone)

Τα χαρακτηριστικά αγκάθια τους είναι συνδεδεμένα με δηλητηριώδεις αδένες, και το δηλητήριο τους προκαλεί ισχυρό πόνο, εμετό, πυρετό ακόμη και λιποθυμία, ενώ ανάλογα με τον οργανισμό του ανθρώπου είναι δυνατό να οδηγήσουν σε αλλεργικό σοκ. Ζουν μέσα στην άμμο, γι’ αυτό και δεν είναι σπάνιο να τις πατήσει ένας κολυμβητής.

Εάν σας συμβεί κάτι τέτοιο, μην πανικοβληθείτε, δεν κινδυνεύει η ζωή σας, αλλά να είστε προετοιμασμένοι για αφόρητο πόνο. Ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης του προβλήματος είναι να πάτε το συντομότερο δυνατό σε ένα ιατρείο για τις πρώτες βοήθειες.

  • Οι σκορπίνες
Σκορπίνες ψάρια, Scorpaena scrofa
Σκορπίνες (επιστ. ονομ. scorpaena scrofa)

Όσο νόστιμες είναι οι σκορπίνες μαγειρεμένες, τόσο επικίνδυνες μπορεί να γίνουν εάν σας κεντρίσουν μέσα στη θάλασσα. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από τους ερασιτέχνες ψαράδες, που συχνά την ώρα του ξεψαρίσματος νιώθουν το κεντρί του ψαριού να τους τρυπάει. Ο πόνος, αν και δυνατός, περνάει σχετικά σύντομα, αλλά αν συνοδευτεί από πυρετό ή αίσθημα δυσφορίας θα πρέπει να ζητήσετε τη βοήθεια κάποιου γιατρού.

Check Also

«Παράδεισος» της παρανομίας τα κατεχόμενα

Τα λιμάνια χρησιμοποιούνται ως κόμβοι μεταφοράς ναρκωτικών, λαθραίων τσιγάρων και όχι μόνο Γράφει η ΜΑΡΙΑ …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *